Šta je anticiklon, i kakve vremenske uslove donosi?

U prognozi vremena redovno se srećemo s terminom anticiklon, budući da je jedan od glavnih atmosferskih sistema. Šta je anticiklon, i kakvo vreme donosi?

Anticiklon je polje (sistem) povišenog vazdušnog pritiska u atmosferi, odnosno veliko polje cirkulacije vazduha. Kod anticiklona vazdušni pritisak ima najveće vrednosti u centru sistema, dok pritisak opada prema periferiji anticiklona. Izduženi deo polja visokog vazdušnog pritiska od glavnog sistema naziva se greben.

U Srbiji centar anticiklona na kartama označava se slovom V, u engleskom govornom području slovom H, u drugim jezicima i slovom A.

U centralnom delu anticiklona vazduh se spušta od viših prema nižim slojevim atmosfere, a zatim se pri tlu vazduh širi prema periferiji anticiklona. Kada se anticiklon posmatra odozgo, vazduh struji u smeru kazaljke na satu oko centra anticiklona (na severnoj hemisferi, suprotno na južnoj).

Anticikloni su pretežno slabo pokretni ili stacionarni sistemi. Horizontalne i vertikalne dimenzije-razmere anticiklona, kao i dužina trajanja, nemaju izraženu pravilnost u umerenim geografskim širinama, već varijaju od slučaja do slučaja.

Vreme u centralnoj oblasti anticiklona u velikoj meri zavisi od godišnjeg doba, i karakteristika vazdušne mase pri tlu, iznad koje se formira anticiklon. U centralnoj oblasti anticiklona obično vlada mirno vreme ili sa slabim vetrom, bez padavina, leti uglavnom toplo i vedro ili pretežno sunčano, a zimi obično hladno  uz moguće mrazeve, pa i ledene dane, vedro ili uz sumaglicu/maglu/nisku oblačnost, uobičajena je i pojava temperaturne inverzije, kao i loš kvalitet vazduha.

Na periferiji anticiklona takođe može biti mirno ili sa slabim vetrom, uz malo ili nimalo oblaka, i suvo. Na zapadnoj periferiji anticiklona je obično toplo, a na istočnoj periferiji hladno. Međutim, periferne oblasti anticiklona mogu osetiti uticaj okolnih ciklona i frontova, pa može biti oblaka, padavina, i jakog vetra.